شبها به حسرت مىغنودند اينكه بعضى نگاشته‌اند كه وى در نظم پارسى بر همه مقدم است سخن بىخبران است زيراكه سخن موزون و ناموزون از روزگار آدم تا اين دم در هر زمان و هر زبان بوده و در عهد ملوك ايران هميشه شعرا بوده‌اند و مداحى نموده‌اند چنان‌كه عباس مروزى مأمون عباسى را مدح پارسى برد وصلتى وافر حاصل آورد و شبه ابو الحسن شهيد فرالاوى و مرادى و جمعى ديگر پيش از رودكى قانون شاعرى نواخته‌اند و رود فصاحت ساخته و خود در مرثيهء شهيد و مرادى كه بر وى مقدم بوده‌اند قطعه‌يى گفته و آنان را به استادى در پذيرفته و جماعتى از فصحا و شعرا معاصر وى بوده‌اند و از آن جمله‌اند ابو عبد اللّه محمد بن موسى الفرالاوى و شيخ ابو ذر معمر الجرجانى و ابو المظفر نصر بن محمد النيشابورى و ابو منصور عمارة بن محمد المروزى و شيخ ابو العباس كه از اغلب آنان شعرى باقى نمانده است الا معدودى رودكى اشعار بسيار داشته اما از اشعار وى چيزى در ميان نمانده و همه به تحليل رفته طرفه اينكه رشيدى سمرقندى در باب نظم او گويد . نظم شعر او را برشمردم سيزده ره صد هزار * هم فزون‌تر آيد ار چونان كه بايد بشمرى و اكنون قليلى اشعار به نام وى مذكور است و در بعضى تواريخ و كتب تذكره مسطور است چون ديوان حكيم قطران پديد آمد بيشتر آنها نيز در آن ديوان دريافته شد و بعد از تحقيق و تدقيق آشكار آمد كه آن اشعار كه به نام حكيم مشهور است هم از قطران است و چون قطران نيكو شعر گفته و ديوانش معروف نبوده و در مدايح وى نام ابو نصر اندرست گمان كرده‌اند كه نصر بن احمد است و شاعر رودكى است پس از آنكه در تواريخ و آثار دقتى رفت پيدا آمد كه حكيم رودكى صد و اند سال قبل از قطران بوده و اين اشعار معروف به نام وى از قطرانست الا قليلى كه در آن نيز شبهه است هم از شعرايى كه در زمان وى معاصر آل سامان بوده‌اند ابو العباس بن عباس الربنجنى و ابو المثل بخارى و ابو اسحاق جويبارى و طخارى و كسايى و دقيقى و خبازى نشابورى و ابو الحسن اعجمى و ديگرانند و آل سامان بسيار شعردوست بوده‌اند و شعرا را تربيت نموده‌اند و حكيم رودكى وفاتش در سنه 304 بوده و اين ابيات ازوست . زمانه پندى آزاده‌وار داد مرا * زمانه را چو نكو بنگرى همه پند است